- Stof
- water
- Formule
- H₂O
- Waarde
- 1,002
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- referentie-vloeistof; bij 0 °C 1,793; bij 100 °C 0,282 — daalt factor 6 over kook-bereik
Tabel 13 Clean-room v1
Viscositeit van vloeistoffen bij 20 °C
T13Viscositeit van vloeistoffen bij 20 °C
η in mPa·s (= cP) bij 20 °C, 1 atm.
| Stof | Formule | Waarde | Eenheid | Opmerking | |
|---|---|---|---|---|---|
| water | H₂O | 1,002 | mPa·s | referentie-vloeistof; bij 0 °C 1,793; bij 100 °C 0,282 — daalt factor 6 over kook-bereik | |
| kwik | Hg | 1,55 | mPa·s | vloeibaar metaal; hoge dichtheid maar matige viscositeit | |
| ethanol | C₂H₅OH | 1,074 | mPa·s | iets hoger dan water; waterstofbrug-donor | |
| methanol | CH₃OH | 0,547 | mPa·s | lichter dan ethanol — minder H-bruggen per volume | |
| aceton | (CH₃)₂CO | 0,306 | mPa·s | lage viscositeit → snel verdampend oplosmiddel | |
| diëthylether | (C₂H₅)₂O | 0,224 | mPa·s | zeer laag; anesthesie-historisch oplosmiddel | |
| benzeen | C₆H₆ | 0,604 | mPa·s | ||
| tolueen | C₇H₈ | 0,590 | mPa·s | ||
| chloroform | CHCl₃ | 0,563 | mPa·s | ||
| tetrachloormethaan | CCl₄ | 0,969 | mPa·s | historisch oplosmiddel (verboden ozonlaag) | |
| bloedplasma | - | 1,1-1,3 | mPa·s | ca. 1,2 bij 37 °C; volbloed 3-4 mPa·s (suspensie erythrocyten) | |
| melk (volle) | - | 2,0 | mPa·s | bij 20 °C; afhankelijk van vetgehalte | |
| olijfolie | - | 84 | mPa·s | bij 20 °C; daalt naar 40 mPa·s bij 40 °C | |
| motorolie SAE 10W-40 | - | 150-200 | mPa·s | bij 20 °C; gespecificeerd bij 100 °C (SAE 40 = 12,5-16,3 mm²/s kinematisch) | |
| glycerol | C₃H₈O₃ | 1412 | mPa·s | zeer viskeus door 3× OH-H-bruggen; smeermiddel, cosmetica | |
| stroop (suikeroplossing 80 %) | - | 10000 | mPa·s | dikke stroop; 10⁴ × water; visualiseert afschuivingswet goed | |
| honing | - | 10000-20000 | mPa·s | varieert met watergehalte; kristalliseert bij koude opslag | |
| pek / bitumen | - | 2,3·10¹¹ | mPa·s | University of Queensland pitch-drop experiment (1927-nu, 9 druppels); ogenschijnlijk vast, eigenlijk zeer viskeus | |
| lucht (gas) | - | 0,0182 | mPa·s | bij 20 °C; gas — viscositeit stijgt met T (tegenovergesteld aan vloeistof) | |
| waterstof (gas) | H₂ | 0,0089 | mPa·s | laagste van alle gassen; dichtheid én viscositeit laag | |
| koolstofdioxide (gas) | CO₂ | 0,0147 | mPa·s |
- Stof
- kwik
- Formule
- Hg
- Waarde
- 1,55
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- vloeibaar metaal; hoge dichtheid maar matige viscositeit
- Stof
- ethanol
- Formule
- C₂H₅OH
- Waarde
- 1,074
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- iets hoger dan water; waterstofbrug-donor
- Stof
- methanol
- Formule
- CH₃OH
- Waarde
- 0,547
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- lichter dan ethanol — minder H-bruggen per volume
- Stof
- aceton
- Formule
- (CH₃)₂CO
- Waarde
- 0,306
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- lage viscositeit → snel verdampend oplosmiddel
- Stof
- diëthylether
- Formule
- (C₂H₅)₂O
- Waarde
- 0,224
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- zeer laag; anesthesie-historisch oplosmiddel
- Stof
- benzeen
- Formule
- C₆H₆
- Waarde
- 0,604
- Eenheid
- mPa·s
- Stof
- tolueen
- Formule
- C₇H₈
- Waarde
- 0,590
- Eenheid
- mPa·s
- Stof
- chloroform
- Formule
- CHCl₃
- Waarde
- 0,563
- Eenheid
- mPa·s
- Stof
- tetrachloormethaan
- Formule
- CCl₄
- Waarde
- 0,969
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- historisch oplosmiddel (verboden ozonlaag)
- Stof
- bloedplasma
- Formule
- -
- Waarde
- 1,1-1,3
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- ca. 1,2 bij 37 °C; volbloed 3-4 mPa·s (suspensie erythrocyten)
- Stof
- melk (volle)
- Formule
- -
- Waarde
- 2,0
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- bij 20 °C; afhankelijk van vetgehalte
- Stof
- olijfolie
- Formule
- -
- Waarde
- 84
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- bij 20 °C; daalt naar 40 mPa·s bij 40 °C
- Stof
- motorolie SAE 10W-40
- Formule
- -
- Waarde
- 150-200
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- bij 20 °C; gespecificeerd bij 100 °C (SAE 40 = 12,5-16,3 mm²/s kinematisch)
- Stof
- glycerol
- Formule
- C₃H₈O₃
- Waarde
- 1412
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- zeer viskeus door 3× OH-H-bruggen; smeermiddel, cosmetica
- Stof
- stroop (suikeroplossing 80 %)
- Formule
- -
- Waarde
- 10000
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- dikke stroop; 10⁴ × water; visualiseert afschuivingswet goed
- Stof
- honing
- Formule
- -
- Waarde
- 10000-20000
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- varieert met watergehalte; kristalliseert bij koude opslag
- Stof
- pek / bitumen
- Formule
- -
- Waarde
- 2,3·10¹¹
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- University of Queensland pitch-drop experiment (1927-nu, 9 druppels); ogenschijnlijk vast, eigenlijk zeer viskeus
- Stof
- lucht (gas)
- Formule
- -
- Waarde
- 0,0182
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- bij 20 °C; gas — viscositeit stijgt met T (tegenovergesteld aan vloeistof)
- Stof
- waterstof (gas)
- Formule
- H₂
- Waarde
- 0,0089
- Eenheid
- mPa·s
- Opmerking
- laagste van alle gassen; dichtheid én viscositeit laag
- Stof
- koolstofdioxide (gas)
- Formule
- CO₂
- Waarde
- 0,0147
- Eenheid
- mPa·s