Tabel 50 Clean-room v1

Zuur-base — Kb-waarden van basen

T50Zuur-base — Kb-waarden van basen

K_b dimensieloos; pK_b = −log(K_b). Hier in kolom k_a/pk_a worden K_b/pK_b getoond (renderer-compatibiliteit); kolom geconjugeerde_base toont BH⁺ (geconjugeerd zuur).

Stof	Formule	Kₐ	pKₐ	Geconjugeerde base	Opmerking
natriumhydroxide	NaOH	~ sterk	< 0	Na⁺ + H₂O	sterke base; 100 % gedissocieerd in water tot Na⁺ + OH⁻
kaliumhydroxide	KOH	~ sterk	< 0	K⁺ + H₂O	sterke base
calciumhydroxide	Ca(OH)₂	sterk (1e), zwak (2e)	~ 2,4 (pKa2 12,6)	Ca(OH)⁺ / Ca²⁺	matig oplosbaar in water; kalkmelk; eerste deprotonering volledig
bariumhydroxide	Ba(OH)₂	~ sterk	< 0	Ba(OH)⁺ / Ba²⁺	beter oplosbaar dan Ca(OH)₂
ammoniak	NH₃	1,8·10⁻⁵	4,75	NH₄⁺	zwakke base; pKa(NH₄⁺) = 9,25; schoonmaakammoniak 10 %
methylamine	CH₃NH₂	4,4·10⁻⁴	3,36	CH₃NH₃⁺	sterker dan ammoniak (elektron-donerende CH₃); vis-geur
dimethylamine	(CH₃)₂NH	5,4·10⁻⁴	3,27	(CH₃)₂NH₂⁺	sterker dan methylamine
trimethylamine	(CH₃)₃N	6,5·10⁻⁵	4,19	(CH₃)₃NH⁺	zwakker dan (CH₃)₂NH (sterische hindering)
ethylamine	C₂H₅NH₂	4,5·10⁻⁴	3,35	C₂H₅NH₃⁺
aniline	C₆H₅NH₂	4,3·10⁻¹⁰	9,37	C₆H₅NH₃⁺	zeer zwakke base (aromatisch N-lone pair delokaliseert in ring)
pyridine	C₅H₅N	1,7·10⁻⁹	8,77	C₅H₅NH⁺	zwak basische aromaat
piperidine	C₅H₁₁N	1,3·10⁻³	2,88	C₅H₁₁NH⁺	sterke zwakke base — verzadigd ring
hydroxide (vrije OH⁻)	OH⁻	-	-1,74	H₂O	sterkste base in water (alles sterkers zet water om in OH⁻)
carbonaat	CO₃²⁻	2,1·10⁻⁴	3,67	HCO₃⁻	pKa(HCO₃⁻) = 10,33; sodacarbonaat Na₂CO₃ oplossing matig basisch
bicarbonaat	HCO₃⁻	2,3·10⁻⁸	7,64	H₂CO₃	amfoliet; pKa(H₂CO₃) = 6,35; bicarbonaat-buffer in bloed
acetaat	CH₃COO⁻	5,6·10⁻¹⁰	9,24	CH₃COOH	pKa(CH₃COOH) = 4,76; zwak base (conjugaat zwak zuur)
fluoride	F⁻	1,5·10⁻¹¹	10,84	HF	pKa(HF) = 3,17; zeer zwakke base
fosfaat	PO₄³⁻	2,4·10⁻²	1,62	HPO₄²⁻	pKa3 = 12,38; sterk basisch (bv. Na₃PO₄ oplossing pH 12)
sulfide	S²⁻	~ 1	~ 0	HS⁻	pKa(HS⁻) ≈ 14 — sterk basisch (Na₂S volledig gehydrolyseerd)
hydrazine	N₂H₄	3,0·10⁻⁶	5,52	N₂H₅⁺	reducerend middel; raketbrandstof
hydroxylamine	NH₂OH	8,7·10⁻⁹	8,06	NH₃OH⁺	zwakke base; reducerend
ureum	CO(NH₂)₂	1,5·10⁻¹⁴	13,82	CO(NH₂)(NH₃)⁺	praktisch neutraal in water
imidazol	C₃H₄N₂	1,0·10⁻⁷	6,99	C₃H₅N₂⁺	zijketen histidine; pKa ≈ 7 → buffer bij fysiologische pH
ethanolamine	HOCH₂CH₂NH₂	1,8·10⁻⁵	4,75	HOCH₂CH₂NH₃⁺	in CO₂-absorbers (amine-scrubbers)

Stof: natriumhydroxide
Formule: NaOH
Kₐ: ~ sterk
pKₐ: < 0
Geconjugeerde base: Na⁺ + H₂O
Opmerking: sterke base; 100 % gedissocieerd in water tot Na⁺ + OH⁻

Stof: kaliumhydroxide
Formule: KOH
Kₐ: ~ sterk
pKₐ: < 0
Geconjugeerde base: K⁺ + H₂O
Opmerking: sterke base

Stof: calciumhydroxide
Formule: Ca(OH)₂
Kₐ: sterk (1e), zwak (2e)
pKₐ: ~ 2,4 (pKa2 12,6)
Geconjugeerde base: Ca(OH)⁺ / Ca²⁺
Opmerking: matig oplosbaar in water; kalkmelk; eerste deprotonering volledig

Stof: bariumhydroxide
Formule: Ba(OH)₂
Kₐ: ~ sterk
pKₐ: < 0
Geconjugeerde base: Ba(OH)⁺ / Ba²⁺
Opmerking: beter oplosbaar dan Ca(OH)₂

Stof: ammoniak
Formule: NH₃
Kₐ: 1,8·10⁻⁵
pKₐ: 4,75
Geconjugeerde base: NH₄⁺
Opmerking: zwakke base; pKa(NH₄⁺) = 9,25; schoonmaakammoniak 10 %

Stof: methylamine
Formule: CH₃NH₂
Kₐ: 4,4·10⁻⁴
pKₐ: 3,36
Geconjugeerde base: CH₃NH₃⁺
Opmerking: sterker dan ammoniak (elektron-donerende CH₃); vis-geur

Stof: dimethylamine
Formule: (CH₃)₂NH
Kₐ: 5,4·10⁻⁴
pKₐ: 3,27
Geconjugeerde base: (CH₃)₂NH₂⁺
Opmerking: sterker dan methylamine

Stof: trimethylamine
Formule: (CH₃)₃N
Kₐ: 6,5·10⁻⁵
pKₐ: 4,19
Geconjugeerde base: (CH₃)₃NH⁺
Opmerking: zwakker dan (CH₃)₂NH (sterische hindering)

Stof: ethylamine
Formule: C₂H₅NH₂
Kₐ: 4,5·10⁻⁴
pKₐ: 3,35
Geconjugeerde base: C₂H₅NH₃⁺

Stof: aniline
Formule: C₆H₅NH₂
Kₐ: 4,3·10⁻¹⁰
pKₐ: 9,37
Geconjugeerde base: C₆H₅NH₃⁺
Opmerking: zeer zwakke base (aromatisch N-lone pair delokaliseert in ring)

Stof: pyridine
Formule: C₅H₅N
Kₐ: 1,7·10⁻⁹
pKₐ: 8,77
Geconjugeerde base: C₅H₅NH⁺
Opmerking: zwak basische aromaat

Stof: piperidine
Formule: C₅H₁₁N
Kₐ: 1,3·10⁻³
pKₐ: 2,88
Geconjugeerde base: C₅H₁₁NH⁺
Opmerking: sterke zwakke base — verzadigd ring

Stof: hydroxide (vrije OH⁻)
Formule: OH⁻
Kₐ: -
pKₐ: -1,74
Geconjugeerde base: H₂O
Opmerking: sterkste base in water (alles sterkers zet water om in OH⁻)

Stof: carbonaat
Formule: CO₃²⁻
Kₐ: 2,1·10⁻⁴
pKₐ: 3,67
Geconjugeerde base: HCO₃⁻
Opmerking: pKa(HCO₃⁻) = 10,33; sodacarbonaat Na₂CO₃ oplossing matig basisch

Stof: bicarbonaat
Formule: HCO₃⁻
Kₐ: 2,3·10⁻⁸
pKₐ: 7,64
Geconjugeerde base: H₂CO₃
Opmerking: amfoliet; pKa(H₂CO₃) = 6,35; bicarbonaat-buffer in bloed

Stof: acetaat
Formule: CH₃COO⁻
Kₐ: 5,6·10⁻¹⁰
pKₐ: 9,24
Geconjugeerde base: CH₃COOH
Opmerking: pKa(CH₃COOH) = 4,76; zwak base (conjugaat zwak zuur)

Stof: fluoride
Formule: F⁻
Kₐ: 1,5·10⁻¹¹
pKₐ: 10,84
Geconjugeerde base: HF
Opmerking: pKa(HF) = 3,17; zeer zwakke base

Stof: fosfaat
Formule: PO₄³⁻
Kₐ: 2,4·10⁻²
pKₐ: 1,62
Geconjugeerde base: HPO₄²⁻
Opmerking: pKa3 = 12,38; sterk basisch (bv. Na₃PO₄ oplossing pH 12)

Stof: sulfide
Formule: S²⁻
Kₐ: ~ 1
pKₐ: ~ 0
Geconjugeerde base: HS⁻
Opmerking: pKa(HS⁻) ≈ 14 — sterk basisch (Na₂S volledig gehydrolyseerd)

Stof: hydrazine
Formule: N₂H₄
Kₐ: 3,0·10⁻⁶
pKₐ: 5,52
Geconjugeerde base: N₂H₅⁺
Opmerking: reducerend middel; raketbrandstof

Stof: hydroxylamine
Formule: NH₂OH
Kₐ: 8,7·10⁻⁹
pKₐ: 8,06
Geconjugeerde base: NH₃OH⁺
Opmerking: zwakke base; reducerend

Stof: ureum
Formule: CO(NH₂)₂
Kₐ: 1,5·10⁻¹⁴
pKₐ: 13,82
Geconjugeerde base: CO(NH₂)(NH₃)⁺
Opmerking: praktisch neutraal in water

Stof: imidazol
Formule: C₃H₄N₂
Kₐ: 1,0·10⁻⁷
pKₐ: 6,99
Geconjugeerde base: C₃H₅N₂⁺
Opmerking: zijketen histidine; pKa ≈ 7 → buffer bij fysiologische pH

Stof: ethanolamine
Formule: HOCH₂CH₂NH₂
Kₐ: 1,8·10⁻⁵
pKₐ: 4,75
Geconjugeerde base: HOCH₂CH₂NH₃⁺
Opmerking: in CO₂-absorbers (amine-scrubbers)

Herkomst en citatie

Deze tabel is opnieuw opgebouwd uit primaire bronnen (clean-room, versie 1, herbouwd op 2026-04-20). Waarden zijn niet overgenomen uit BINAS^®.

E. P. Serjeant, B. Dempsey. Ionisation Constants of Organic Acids in Aqueous Solution — IUPAC Chemical Data Series 23. Pergamon Press, Oxford, 1979 (herdruk 2008). iupac.org/publications/ · geraadpleegd 2026-04-20
NIST Critically Selected Stability Constants of Metal Complexes, SRD 46. National Institute of Standards and Technology, Gaithersburg MD. www.nist.gov/srd/nist46 · geraadpleegd 2026-04-20
CRC Handbook of Chemistry and Physics, 103rd edition — Dissociation Constants. CRC Press / Taylor & Francis, 2022. hbcp.chemnetbase.com/ · geraadpleegd 2026-04-20

Baseconstante K_b = [BH⁺][OH⁻] / [B] voor evenwicht B + H₂O ⇌ BH⁺ + OH⁻. pK_b = −log₁₀(K_b). In water geldt K_w = K_a(BH⁺) · K_b(B) = 10⁻¹⁴ bij 25 °C dus pK_a + pK_b = 14. Sterke basen (volledig gedissocieerd in water: NaOH, KOH, LiOH, Ca(OH)₂, Ba(OH)₂) hebben geen meetbare K_b in water — de pKa van hun geconjugeerd zuur is > 14. Waarden hieronder bij 25 °C, I ≈ 0 tenzij anders vermeld.

digibinas — Tabel 50 (clean-room v1, herbouw 2026-04-20). Opgebouwd uit: • E. P. Serjeant, B. Dempsey. Ionisation Constants of Organic Acids in Aqueous Solution — IUPAC Chemical Data Series 23. Pergamon Press, Oxford, 1979 (herdruk 2008). https://iupac.org/publications/. geraadpleegd 2026-04-20 • NIST Critically Selected Stability Constants of Metal Complexes, SRD 46. National Institute of Standards and Technology, Gaithersburg MD. https://www.nist.gov/srd/nist46. geraadpleegd 2026-04-20 • CRC Handbook of Chemistry and Physics, 103rd edition — Dissociation Constants. CRC Press / Taylor & Francis, 2022. https://hbcp.chemnetbase.com/. geraadpleegd 2026-04-20 Licentie: CC-BY-4.0

Licentie: CC-BY-4.0. Inhoud vrij te gebruiken met bronvermelding.